fashion.gif



این سیستان کجاست که از بوی نان آن           دایم معطر است مشام خیالمان

این سیستان کجاست که تاریخ ملک ماست          نازان به پاسداری جغرافیای آن

سلامی با سرعت بادهای ۱۲۰ روزه سیستان که انگار تمام شدنی نیست..

 سلام به قدمت شهر سوخته  که با آثار خودش نشان داده سیستان فقط باد و خاک

  نیست ، بلکه دیار اسطوره ها وبهشت باستان شناسان است ....

سلامی به شیرینی تجگی یا سمنوی سیستان...

یه سلام به وسعت آسمان همیشه آبی سیستان...

سلامی به اندازه جذابیت رقص شمشیر.چوب بازی ورقص محلی  و شور و هیجانش

سلامی به شیرین زبونی مردم سیستان که یادگار عصر هخامنشیان و اوستاست...

سلامی به تنومندی درخت گــز بی بی دوست وسایرآثار باستانی اش...

سلامی چند برابر ارتفاع کوه خواجه سرافرازش ...

یه سلام به نان مثلثی  بورک .چلبک ها و کلوچه های  خوشمزه ی این دیار...

     تصویرقدیمی ترین انیمیشن کشف شده دنیا برروی یک ظرف سفالی

در شهر سوخته زابل


untitled5.gif

 
 غذای  محلی  " با عنوان قروت سیستانی "

 

 
آموزش پخت غذای سبک محلی با قروت سیستانی
 

 کشک سفید که نام دیگر آن در لهجه سیستانی قروت است یک ماده لبنی است که از شیر درست می شود و در این ایام گرم تابستان بدلیل اینکه طبعی سرد دارد استفاده از آن به  همه توصیه می شود.

برای تهیه قروت، دوغ یا ماست را به هر مقدار که باشد روی اجاق گذاشته و آهسته هم می زنیم تا جوش بیاید و کمی پخته شود و بعد می گذاریم تا سرد شود و سپس داخل یک کیسه از جنس متقال ریخته تا آب آن کاملا گرفته شود و آنگاه داخل یک لگن ریخته و مشت میکنیم (ورز می دهیم) و نمک اضافه می کنیم و به شکل های دلخواه روی سبدهای از جنس چوب که هنر مردم قدیم سیستان می باشد، چیده و در آفتاب می گذاریم تا خشک شود.

جهت تهیه این غذا ابتدا قروت را به مدت 3 ساعت درون یک ظرف آب خیس می کنیم.

سپس درون کاسه های مخصوص قروت مالی به صورت مایع در می آوریم.

این مایع را جهت  پخت به پیاز داغی که قبلا آماده شده است اضافه کرده و روی حرارت قرار می دهیم، و پس از بیست دقیقه غذا آماده سرو می باشد...

 

به حرمت باران سکوت میکنم ، تا بدانی :

                   به اندازه عظمت باران برایم عزیزی

 

دوباره سر به سرم مي گذارد اين باران

به دست شعر ترم می سپارد اين باران

خدای من چه سر آغاز روشنی دارد

هميشه می شود آيا ببارد اين باران؟

 
 

رمضان‌خوانی و سحرخوانی دو آیین مهم منطقه سیستان در ماه مبارک رمضان است که هر کدام ویژگی خاص خود را دارد.تعمیر، غبارروبی مساجد، اهدا فرش به مکانهای مذهبی، کمک به نیازمندان و دادن خیرات از جمله برنامه‌های پیش از آغاز ماه مبارک رمضان در سیستان و بلوچستان است.افطاری به نیازمندان و سحرخوانی و رمضان‌خوانی از آیینها و آداب و رسوم ماه مبارک رمضان در سیستان و بلوچستان است.
در روستاهای این منطقه با وجود وسایل سمعی و بصری، بر اساس سنت دیرینه هنگام سحر صدای سحرخوانی ریش سفیدان به گوش می‌رسد که با خواندن دعاهای ویژه اقدام به بیدار کردن مردم می‌کنند.بر اساس برخی شنیده‌ها، آیین سحرخوانی و رمضان خوانی از بیش یک هزار و ۴۰۰سال پیش یعنی از اوایل اسلام، نزد ساکنان سیستان مرسوم بوده است.در آیین سحرخوانی، ریش سفیدان و معتمدان روستاهای سیستان پیش از آغاز سحر از خواب بیدار شده و با رفتن به پشت بام منازل خود با خواندن اشعار محلی و مذهبی مردم روستا را از فرا رسیدن وقت سحر با خبر می‌کنند.این افراد اشعار مذهبی و سروده‌های شاعران کشور از جمله “خواجه عبدالله انصاری” و “باباطاهر عریان” را با صدای بلند بر روی پشت بام خانه می‌خوانند.

به ماه رمضان در سیستان ماه روزه گفته می‌شود (ma roza) .در رمضونیکه (remazonika) در هنگامان افطار، کودکان به درب خانه‌ها رفته و طلب طعام و خوراکی می‌کنند.

در این آیین که شب هنگام اجرا می‌شود، جمع زیادی از نوجوانان و جوانان هر محله در مقابل منازل سایر مردم اجتماع کرده و اشعار محلی را با صدای رسا قرائت می‌کنند.

 

 

 

در آیین رمضان‌خوانی، بعد از نماز مغرب و عشاء، تعدادی از ریش سفیدان و بزرگان به در منازل رفته و با خواندن اشعاری خاص از مردم طلب چیزی می‌کنند که به دلیل خوش‌یمن دانستن حضور این اشخاص در منازل، هر کس چیزی به آنها می‌دهد که

هرآنچه جمع‌آوری شده در بین فقرا تقسیم می‌شود،‌ البته امروزه حضور بزرگان کم‌ رنگ‌تر شده و اغلب جوانان این کار را بر عهده دارند.

 

 

بادهای 120 روزه سیستان

روزه خاکی هایمان و روزه های صافتان,مقبول درگاه احدیت!

ماه رمضان است و چندین روز است از آغاز بادهای ۱۲۰ روزه سیستان میگذرد!!

جلوی کولر دراز کشیده ام تا از گرمای خورشید در سیستان فرار کنم!!

کولر خاک را به صورتم میزند و تحمل میکنم!خاک بهتر از گرماست!!

چشم هایم را می بندم…

صدای باد در حیاط و حرکت برگ درختان و زوزه باد در آن مانع از تمرکزم می شود!!

مزه خاک در دهانم را حس می کنم!!

با خود میگویم یکی از مبطلات روزه خاک است که اگر فردی تلاش کند آن را به حلقش برساند,روزه اش باطل است!!

اما همگان نیک در سکوت می دانند که اندر سیستان نیازی به تلاش نیست!!خاک خود تلاش میکند ما را ببلعد!!

مانند زامبی های عاشق شده ایم!!

نه ترکش میکنیم(سیستان را)نه درکش میکنیم و ترکش های شعارهای مسئولین رده بالا را در جان داریم!!

به فکر اینم که شهر علی اکبر در جوار کوه خواجه امسال مانند سال قبل آیا آب شرب دارد؟؟

به این فکرم که مردم شهرستان هیرمند الان در چه حال و روزاند؟؟

اینجا سیستان است!!قلمرو بادهای ۱۲۰ روزه که ۱۲۰ زوزه میکشد و مردانش تن بر تن باد می سایند!!

اما همگان می دانند که حال خوشمان نیز دیگر ناخوش شده است!!

ولی باز هم شبکه هامون را نگاه می کنیم و به سیتک روستا دل خوش میکنیم!!

اینجا آسمانش آبی نیست!!

شب قرمز است!!

روز خاکستری است!!

خاکستری!!!

 

 

 
                  آهنگ زیبای سیستانی " گل وگنجینه "

 

                                              برای دانلود  کلیک کنید

 
10.jpg

اما یکی از جالب ترین و شگفت انگیزترین نقاطی که مردمان باستان به عنوان میان گاه جهان ، انتخاب کرده اند ، سرزمین سیستان یا نیمروز بوده است. آگاهی های علمی امروزی نیز به ما ثابت کرده است که براستی نیمروز در میانگاه نیمکره شرقی واقع شده است و فاصله آن تا جزایر « کوریل » در اقیانوس آرام ( آخرین ناحیه مسکونی شرقی ) به اندازه 90 درجه و فاصله آن از غرب تا جزایر « آزور » در اقیانوس اطلس ( آخرین ناحیه مسکونی غربی ) نیز به اندازه 90 درجه است به عبارت دیگر هنگامی که خورشید در سیستان به میانگاه آسمان می رسد ، در شرق جهان خورشید در حال غروب و در غرب جهان در حال طلوع است . به دیگر سخن هنگامی که سراسر جهان در روشنایی روز بسر می برد ، در سیستان هنگام ظهر یا « نیمروز » است . انتخاب این سرزمین به اندازه ای بر بنیادهای دقیق علمی استوار بوده است که براستی امروزه از شیوه این اندازه گیری دقیق اطلاعی دردست نیست . ظاهرا به نظر می آید که با توجه به گستردگی بسیار زیاد این ناحیه 180 درجه ای ، اندازه گیری ها نه با شیوه های ژئودزی و زمین پیمایی ، بلکه با محاسبات ناشناخته نجومی انجام می شده است . از واژه « نیمروز / نیمروزان » بعدها عبارت عربی « نصف النهار » ساخته شد که عینا ترجمان همان واژه است اما در دو صده گذشته و بدنبال کم توجهی ما به دانش و فرهنگ ملی ، کارکرد سیستان به عنوان مبدا منطقی نصف النهار جهانی ،تغییر یافته و این مبدا یکبار به شهرپاریس و بار دیگر به گرینویچ انگلستان برده شد. منابع کهنی که نیمروز را به عنوان میانگاه جهان یاد کرده اند ، متعدد هستند که در اینجا به دو نمونه ی آن اکتفا می شود ، نخست کتاب « تاریخ سیستان » از سده پنجم هجری که در آن آمده است « اما حکمای عالم جهان را بخش کردند بر برآمدن و فرو شدن خورشید به نیمروز و حد آن چنان باشد که از سوی مشرق ، از آنجا که خورشید به کوتاهترین روزی برآید و از سوی مغرب ،از آنجا که به بلندترین روز فرو شود و این علم به حساب معلوم گردد »

( تاریخ سیستان مولف ناشناخته ، تصحیح جعفر مدرس صادقی ، ص 10 )

 
این تصاویر زیبا زنده شدن هامون وطراوت آن را پس از سال ها خشکسالی نشان می دهد ...

 
 
 
 
 

 

 

سیستان برخاسته از دل تاریخ، که تمام هنگامه های تاریخی را با سرافرازی پشت سر دارد. از منظر تاریخی، اساطیر ملی و حماسی نیز سزاوار شایستگی است.

نخستین تمدن پیشرفته:سیستان خاستگاه نخستین تمدنهای پیشرفته بشری، کانون اجتماعات شهرنشینی، پل ارتباط آسیای غرب با مناطق هندوچین، و معبر کاروانهای تجاری بوده است. شهر سوخته با 5 هزار سال دیرینگی؛ بهترین مرکز شهرنشینی در عصر مفرغ، و ترکیب زیبایی از خلاقیت، فراست صنعت و فرهنگ گذشته، دهانه غلامان (یا دروازه بردگان)؛ نمونه معماری موفق یک شهر هخامنشی، کوه خواجه؛ دژ سنگی و استوار برآمده از درون هزاران رمز و راز تاریخ اشکانی، ساسانی و هنر و تمدن و فرهنگ ایران باستان، زاهدان کهنه یا به قول هنری ساوج؛ لندن آسیا، زبان تصویر گویای هزاره های تاریخ است.
اولین آسیابهای بادی:سیستان زادگاه آسیابهای بادی جهان و سهم ایران در شکل گیری زوایای تمدن است.

 

تولید بیشترین غله درآسیا: سیستان گلوگاه هند زرخیز و خاور دور، و مهد رادی و رادمردی در اساطیر پهلوانی پیشینیان بوده است و مورخان، بنای سیستان را به 4 هزار سال قبل از بعثت پیامبر اکرم(ص) و به دست گرشاسب نوشته اند. سیستانیان از آغاز پادشاهی گرشاسب تا طلوع دین احمدی از بام هدایت اسلام بر طریقت آدم (ع) بوده و نام زیبای دارالولایه، بزرگ ترین افتخار مردم سیستان است. سیستان، انبار غله آسیا، و به لحاظ رصد اقتصادی، از کانونهای اقتصاد آن روزگار است به گونه ای که هرودت مورخ یونانی، مالیات سیستان را در دوره هخامنشی پس از مصر و میان رودان نام می برد.

یکی از اولین ترجمه های قرآن کریم، به گویش سیستان و با واژه های سیستانی است. این قرآن نفیس که به قرآن قدس زیور نام یافته و به خط کوفی نوشته شده، ترجمه آقای دکتر علی رواقی و پیداشده در گنجینه کتب خطی آستان قدس رضوی است. این افتخار بر سیستانیان مبارک باد که یکی از اولین ترجمه های قرآن کریم به گویش سیستانی است.

اولین پهلوان حماسی ایران: و پاسدار فرهنگ و رادمردی ایرانیان، رستم، فرزند زال، فرزند سام، فرزند نریمان، در شاهنامه ارجمند فردوسی از سیستان گزینه شده است.

یعقوب لیث صفاری نخستین شهریار ایران: پس از اسلام و احیاگر زبان و ادبیات و استقلال ایران، از سیستان برخاسته است.

نخستین شاعره پارسی گوی:رابعه بنت کعب قزداری، نخستین شاعره پارسی گوی ایران سیستانی است.

اولین زنان محدثه :ام سلمه سجستانی نوه ابی داود سجستانی از محدثین اسلام و از اولین زنان محدثه سیستانی است. ابوسلیمان سجستانی، فیسلوف سده چهارم هجری و از مفاخر ایران و جهان در انتشار میراث فرهنگی اسلامی، زادگاه وی، سیستان است.

 کهن ترین کتاب نثر پارسی دری، ابویعقوب سجستانی، نویسنده کهن ترین کتاب نثر پارسی دری، یعنی کشف المحجوب زاده سیستان است.

اولین فقهای جهان تشیع :حزیز بن عبدالله سجزی، از اولین فقهای جهان تشیع و از شاگردان حضرت امام جعفر صادق برخاسته از سیستان است.

نخستین قرآن خطی نوشته :خلف بن احمد صفاری، نخستین کسی که به دستور وی در قبال یکصد هزار سکه زر، قرآن خطی نوشته و طراحی شده، زاده همین سرزمین ولایت مدار است.

اولین شاعر شعر مکتوب فارسی :محمدبن وصیف سگزی، اولین شاعر شعر مکتوب فارسی در نیمه اول قرن سوم هجری و پایه گذار شعر پارسی دری از افتخارات همین سرزمین است.

اولین قوانین بیمه های اجتماعی رایگان :در سیستان، توسط یعقوب لیث صفاری نوشته شده است.

اولین آسیابهای بادی جهان، اختراع سیستانیان است.

سیستانیان در مقابل خلفای اموی، سب مولای علی (ع) نکردند و حاضر شدند گیسوان زنانشان را در ملاء عام بتراشند اما ننگ توهین به علی (ع)، آن مرد حق و اندیشه و اولین امام شیعیان جهان را بر دست و پای آزادی و وجدان بیدار خویش نبستند.

پرجمعیت ترین شهر دوران مفرغ،به گواه تاریخ، پرجمعیت ترین شهر دوران مفرغ، شهر سوخته سیستان بوده است.

 اولین سرزمینی که نام مدینه العذرا یا شهری که دروازه هایش به روی هیچ بیگانه ای گشوده نشد، سیستان بود.

اولین دانشمندی که اسطرلاب را اختراع کرد : اولین دانشمندی که اسطرلاب زورقی را اختراع و زیج مامونی را بنیاد کرد، استاد ابوسعید سجزی، اهل سیستان است.

نخستین رصدخانه های ایرانیان، ازجمله رصدخانه زرتشت در دهانه غلامان سیستان دایر شد.

 تنها سرزمینی که کوروش هخامنشی به مردمش لقب انصار داد، سرزمینی که محل استقرار و زادگاه بزرگ ترین خاندان ایرانی یعنی خاندان سورن بود و

 شکوهمندترین پایتختهای ایران در دوران صفاری سیستان است.

اولین تصاویر انیمیشن یا تصاویر متحرک سینما در شهر سوخته متعلق به سیستان است.

اولین کوره های ذوب فلز جهان در سیستان فعال بوده است.

اولین روحانی برجسته و مجتهد بزرگ سیستان که پرچم انگلیس را در دوره قاجار از فراز سکوهه سیستان به زیر کشید و آتش زد در چند دهه اخیر نیز ادامه این افتخارات نام سیستانیان را در اوج عزت و احترام قرار داده است که از آن جمله می توان به اولین روحانی برجسته و مجتهد بزرگ سیستان که پرچم انگلیس را در دوره قاجار از فراز سکوهه سیستان به زیر کشید و آتش زد یعنی آیت ا... آقا ملا محمد مهدی، عالم روحانی و آگاه سیستان،


امروز نیز، عاشقانی سرفراز و سراپا ایثار، پرچم فرهنگ و تمدن و تاریخ سیستان را برافراشته اند و داعیه پاسداری از این سرزمین آغشته به عطر شهیدان را دارند که به سلاح اندیشه و علم و تقوا، دل و جان را زیور داده اند و این نامهای عزیز و ارجمند را می توان درمیان صدها استاد دانشگاه و فرزانه و خطیب و فرهیخته و طبیب و پژوهنده و شاعر و ادیب و مورخ معاصر سیستان که مبدا تحول در این گوشه از میهن تابناک اسلامی

 



سرزمین سیستان به عنوان سرزمین مردان مرد و سرزمین سپاهیان و مردان سخت شناخته شده است. در طول تاریخ هر زمان که برای ایران مشکلی ایجاد می‌شد، سربازان سگزی یا سکستانی (سکایی) یا سیستانی به یاری ایران می‌شتافتند. سیستان سرزمینی است که سکستانی‌هایش در اسطوره و تاریخ همواره کمربسته دفاع از مرزهای ایران بوده‌اند. آن‌ها سربازان آماده ایران بودند و رقص شمشیر نیز نمادی از همین پیشینه تاریخی است.

بزرگان سکستانی تدابیری اندیشیده بودند که در شرایط صلح ورزش‌هایی طراحی شود که آمادگی رزمی مردان سکایی (سیستانی) را بالا نگه‌ دارد و بر همین اساس سکایی‌ها به جای شمشیر در زمان صلح چوب در دست می‌گرفتند و رقص چوب به ‌عنوان تدبیر خردمندانه مردان کهن سیستانی برای آمادگی سربازان شکل گرفت. در رقص چوب و شمشیر تمام عناصر دفاعی وجود دارد و آمادگی روانی و جسمانی برای رزم و دفاع از مرزهای تاریخی و فرهنگی را در آن‌ها زنده نگه‌ می‌دارد. دهل و سرنا نیز از آنجا که نقش مهمی در تهییج رزمندگان در جنگ‌های تاریخی داشته است، سازهای اصلی این رقص آیینی را تشکیل می‌دهند.

جبیب‌الله قادر آتشگر، نوازنده قیچک، دهل و سرنا، خواننده و آهنگساز و سرپرست گروه رقص شمشیر سنتی سیستان که در شهر زابل سکونت دارد و این آیین سنتی ایران را در المپیک یونان، استانبول، آنکارا، مالزی، هندوستان، پاکستان و ... اجرا کرده است اعتقاد دارد رقص آیینی سیستان رقص دیرپایی است که پیشینه آن به بیش از سه هزار سال پیش می‌رسد که سینه ‌به‌ سینه به نسل‌ها بعد منتقل شده است. ایشان آیین چوب بازی سنتی سیستان را ورزش بومی و محلی مردم سیستان و بلوچستان می‌داند و بنا به اظهارات ایشان، رقص آیینی شمشیر در سیستان جنبه کاملاً دفاعی دارد و داستان دو پهلوان رو در روی یکدیگر است که هر دو سپر به‌ سپر شده و رزم پهلوانی شروع می‌شود تا یکی شکست بخورد و برای فرد پیروز سرنا و موسیقی شادمانی می‌زنند.

نقاشی‌های دیواری کوه خواجه (در سیستان ) که به ‌جا مانده از دوره اشکانیان و ساسانیان در ایران است، تصاویری را به نمایش گذاشته‌ که نشان‌دهنده سنت‌های موسیقایی و بزمی در این نقطه از ایران در آن روزگار است. در این نقاشی‌ها حرکت‌هایی ثبت شده است که هنوز مشخص نیست آیا به رقص آیینی چوب و شمشیر سیستان ارتباط دارد یا آن که تصاویری از رزم و پایکوبی است......

 

در سیستان علاوه بر خارخانه ها که در مطبوع سازی هوای خانه ها نقش اساسی دارد کولک ها و سقف گنبدی خانه ها نیز همین کارکرد را دارا می باشند.

بر خلاف آنچه توسط عده ای از سیستان شناسان و یا دوستان سیستانی مدعی شناخت سیستان گفته می شود بادگیر های سیستان به سمت شمال می باشد. به این دلیل بادگیر ها دو کارکرد داشته اند کارکرد اولشان نسیم های بهاری را به درون خانه ها راه می داده است.  و کارکرد دوم شان دود و گرما و بخار حاصل از آماده ساختن چای و پخت غذا را به بیرون از خانه رهنمون می نموده است.

شاید فلسفه نامگذاری کولک اشاره به شبه خانه بودن آن باشد یعنی کولک متشکل از کوله + ک تصغیر باشد کوله به معنای اتاق یا سازه سقف دار (انباری، خانه و …) و ک تصغیر پسوند آن معنای اتاق و یا کوله کوچک را به ذهن متبادر می کند.

در قسمتی از سقف های گنبدی که همیشه سایه بوده گهگاهی در خانه هایی مشاهده می شود که سوراخ های تعبیه شده که به دورچه (دریچه) معروف است. این دریچه ها در دیوار پشت خانه ها (رو به باد و قسمت همیشه سایه)  نیز قابل مشاهده بوده است. کار این دریچه ها نیز جابجایی هوای نزدیک سطح زمین می باشد که در نتیجه به مطبوع نموده هوای خانه کمک می کند.

 

من قیاس از سیستان آرم که آن شهر من است

وز پی خویشان ز شهر خویشتن دارم خبر(فرخی)


درصورت تمایل می توانید کتاب تاریخ سیستان اثر  ملک الشعرا بهار را با حجم 2.5 مگابایت از اینجا دانلود نمایید




 

از سیستان و مردمان  آن در کتب های مختلف مطالب فراوانی بیان شده که این مطالب جزء افتخارات و سربلندی مردمان سیستان بوده و هست و خواهد بود. از جمله بزرگترین افتخارات مردم سیستان امتناع از ناسزاگوئی و لعن امیرالمومنین (ع) بدستور بنی امیه می باشد. یاقوت حموی در کتاب معجم البدان آورده است: " از همه بالاتر و والاتر اینکه آنگاه که بر تمام منابر شرق و غرب دنیای اسلام به امر بنی امیه علی بن ابیطالب (ع) را لعن می گفتند ، در سیستان این امر انجام نشد و مردم سیستان بر این دستور بنی امیه گردن ننهادند تا آنکه طی عهد نامه ای از حکام بنی امیه تعهد گرفتند که بر منبر سیستان هیچ کس نباید لعن شود و چه افتخاری بر این مردم برتر از این است ،در حالی که علی بن ابیطالب (ع) برادر رسول خدا (ص) حتی برمنابر مکه و مدینه و در حرمین شریفین لعن میشدند ، اینان از انجام این عمل ننگین امتناع کردند."


عکس از شهر زابل - سیستان


برای دیدن تصاویر زیبایی از زابل به ادامه مطلب بروید.

ادامه مطلب |  

سیستانم آرزوست.....؟؟؟؟

                                        نماد کاربر

تصوير

 
[تصویر:  1314544151_500_4ee28112bd.jpg]

انگور ياقوتي (مرواريد صدف سيستان ) از عمده محصولاتي است كه بدليل تحمل بالاي شرايط سخت محيطي مختص اين منطقه بوده و از  زودرسترين محصولات كشور است
انگور سیستان ارقام متنوعی از آن شامل انگور یاقوتی قرمز، یاقوتی سفید، فخری، سنگك، امیری، لعل، حاجی عباسی، چشم گاوی، قندهاری، مایه میش، غلامی، شست عروس و... در این سرزمین یافت می شود. انگور یاقوتی قرمز که رقم غالب تاکستانهای سیستان است، از گروه انگورهای اروپایی Vitis vinifera و از انواع انگورهای بی دانه می باشد که به مصرف تازه خوری می رسد. این صفت بی دانگی در انگورهای رومیزی بسیار اهمیت داشته و نقش زیادی در بازارپسندی آنها دارد. از این رو در حال حاضر، تحقیقات گسترده ای در دنیا روی این صفت و انگورهای حائز آن متمرکز شده است. انگورهای بی دانه در واقع حاصل وقوع موتاسیون بوده و خاستگاه این دسته مهم از انگورهای جهان را ایران و افغانستان می دانند.
مشخصات میوه انگور یاقوتی قرمز سیستان بطور میانگین تعداد جبه در خوشه 230 عدد حجم خوشه 123 و نیم سی سی، وزن 230 گرم ، عرض 7 و یک و طول 11 و 75 است. هر یک حبه دارای 22 درصد مواد جامد محلول ، دم آن 65 درصد سانتیمتر و حجم آن 95 درصد سی سی و با یک و یک دهم طول و وزن یک گرم است.

انگور ياقوتي سيستان، زود رس‌ترين انگور در سطح كشور است كه هر ساله در ارديبهشت ماه برداشت آن آغاز مي‌شود. قبل از خشكسالي، 2 هزار و 600 هكتار از باغات منطقه سيستان به كشت انگور ياقوتي اختصاص داشت.
يك هزار و 100 هكتار از باغات منطقه سيستان به انگور ياقوتي اختصاص دارد كه از اين ميزان، 450 هكتار به زير كشت رفته و 430 هكتار از باغات نيز بارده هستند و در اواسط ارديبهشت ماه، كار برداشت آنها آغاز مي‌شود...

 

کوه خواجه تنها عارضه طبیعی دشت سیستان با ارتفاع تقریبی 609 متر از سطح دریا (حدود 100 متر از سطح زمین) است که در هنگام پرآبی  جزیره کوچکی را درمیان هامون هیرمند شکل می دهد. این کوه  و دریاچه در باورهای سه مذهب زرتشت، مسیحیت و مسلمانان مقدس است. این منطقه تاکنون توسط تعداد زیادی از پژوهشگران مورد بررسی و کاوش قرار گرفته و همه بر اشکانی و ساسانی بودن بناها با کاربری توامان "زیستی، دفاعی و عبادی" متفق القولند.
از لحاظ اعتقادی و بر اساس اسطوره های زرتشتی دریاچه هامون مقدس بوده و ظهور منجی (سوشیانت) از این دریاچه اتفاق می افتد.

عکس یادگاری با پشت زمینه دریاچه خشک هامون؛ عکس از آنوبانینی
عکس یادگاری با پشت زمینه دریاچه خشک هامون؛


بنابر باورهای آیین مزدیسنا و اسطوره های پهلوی که بر اساس تعالیم زرتشت سپیتمان تدوین گردیده است، در پایان هزاره دوازدهم، براى سومین بار از خاندان بهروز پارسا، دوشیزه‏اى به آب دریاچه هامون (برخی این دریاچه را دریاچه تخت سلیمان در استان آذربایجان غربی و در شهر تکاب گفته اند) داخل شده و آخرین رهاننده یا «سوشیانت‏» موسوم به "استوت ارته" از وى زاییده مى‏شود. به همین لحاظ کوه خواجه نیز تقدس و رازالودگی خاصی دارد؛ سوشیانت به شکل های مختلف تقریبا در تمام متون زرتشی و اوستایی از جمله در گاتها، یسنا، سروده های زرتشت و یشتها مورد اشاره قرار گرفته و تقریبا شکی نیست که اشو زرتشت در کتاب اوستا به آن اشاره داشته است.
مهمترین و بزرگترین بخش آثار باستانی کوه خواجه، در شیب جنوب شرقی کوه قرار گرفته که دارای سه دیواره دفاعی، دروازه اصلی، راهروهای جانبی، حیاط مرکزی، آتشکده و... بوده و بنام قلعه کافرون شناخته می شود. دومین مجموعه در بلندترین نقطه و مشرف بر قلعه کافرون ساخته شده  کک کهزاد است که در باورهای اساطوره ای فرمانروای دیوسان منطقه بوده و توسط رستم دستان به قتل می رسد. این مکان می تواند کاندیدایی برای محل شاه نشین ارگ باشد.

بخشی از آثار به جای مانده بر کوه خواجه؛ عکس از آنوبانینی بخشی از آثار به جای مانده بر کوه خواجه؛ عکس از آنوبانینی
بخش مهمی از آثار به جای مانده بر کوه خواجه؛ زابل


شواهدی از راه پله های سنگی منظمی که ارتباط قلعه کافرون را با کک کهزاد برقرار میکرده هم اکنون دیده می شود. بنای دیگر  به گویش محلی، کوچک چل کنجه (کوشک چهل دخترون) است و مابقی آثار پراکنده سطح کوه را آثار قبور اسلامی و بنای مقبره ای مقدس خواجه مهدی تشکیل داده است. در باورهای اهالی نسب خواجه را به شهیدی از خاندان آل علی (ع) می رسانند که توسط کفار به شهادت رسیده است.

مقبره خواجه مهدی بر بالای کوه خواجه؛ عکس از آنوبانینی
مقبره خواجه مهدی بر بالای کوه خواجه؛ زابل


این اثر در حد فاصل زاهدان به زابل و در فاصله حدود 30 کیلومتری زابل در یک مسیر انحرافی قرار دارد. در این مسیر تنها چند روستای کوچک وجود دارد و به همین دلیل اتومبیل های زیادی از این مسیر تردد نمی کنند. فراموش نکنید که در بازدید این کوه، تنها به قلعه اکتفا نکنید و حتما از مقبره جالب توجه خواجه و قبور متعدد بالای کوه دیدن نمایید. در قسمت سر قبر، سوراخی وجود دارد که اهالی نظر جالبی در مورد آن دارند. اعتقاد اهالی بر این است که در صورتی که با نیت خاصی دست را در این سوراخ فرو ببرید، مطابق با نیت شما چیزی به همراه دست شما خارج می شود. البته چیزی که خارج می شود معمولا پَر یا چیزی شبیه به آن بیشتر نیست.

آثار به جای مانده بر کوه خواجه؛ عکس از آنوبانینی
آثار به جای مانده بر کوه خواجه؛ زابل


سطح روی کوه به صورت فضایی مسطح و بزرگ بیش از چند ده هکتار است که قسمت اعظم آن به وسیله قبور سنگی جالبی پوشیده شده است. این قبور به حدی حیرت انگیر هستند که شاید ساعت ها شما را مشغول نماید. قبوری که تقریبا روی سطح زمین قرار دارند و بر روی آنها سنگ هایی به صورت مسطح و البته گاهی منحنی شکل روی آنها را پوشانیده اند.

قبور متعددی که بر بالای کوه خواجه وجود دارد؛ عکس از آنوبانینی
قبور متعددی که بر بالای کوه خواجه وجود دارد


شاید بهتر باشد با یک راهنما از این منقطه دیدن نمایید. وسعت آثار بر روی این کوه به قدری زیاد است که حتی با وجود یک راهنما چند ساعت وقت برای دیدن همه آنها نیاز است. از جمله نقاط جالب توجه این کوه قدمگاه حضرت علی (ع) و دره ی سوخته ای است که به اعتقاد مردم محلی بر اثر پرتاب ذوالفقار امام به سوی کفار در کنار کوه خواجه به وجود آمده است. گرچه سندیت این مطالب مانند مزار شریف در افغانستان در حاله ای از ابهام است؛ و بیشتر به داستان های اسطوره ای می ماند. نکته آخر اینکه، قسمت اصلی آثار رو به جنوب و شرق است، به همین دلیل صبح بهترین وقت برای عکاسی از ارگ می باشد.

 
ˈتوتن سواریˈ ورزش مفرح بومی محلی سیستان

سرزمین اساطیری سیستان  که قسمت شمالی استان را در برمی گیرد، در کتاب اوستا، یازدهمین سرزمینی است که اهورامزدا آفریده. همچنین زادگاه رستم دستان قهرمان حماسی شاهنامه فردوسی می باشد. تاریخ نگاران سیستان را به گرشاسب، یکی از نوادگان کیومرث نسبت داده اند. نام سیستان از نام اقوام آریایی سکا اخذ شده است. سکاها در حدود سال 128 قبل از میلاد، سیستان را به تصرف خود در آورده و در پهنه آن استقرار یافته اند.
نیمروز نام دیگر سیستان است. همچنین بنای بیشتر شهرهای سیستان را به پهلوانان اسطوره ای ایران چون زال، سام و رستم نسبت داده اند. زمانی سیستان جزو متعلقات دولت ساسانی به شمار می آمد که به دست اردشیر بابکان فتح شد و در سال 23 هجری قمری، مسلمانان عرب این سرزمین را فتح کردند.اولین فرمانروای معروف ایرانی این سرزمین بعد از اسلام، یعقوب لیث صفاری بود. بعد از صفاریان، سامانیان، غزنویان و سلجوقیان نیز هریک، مدتی در این سرزمین فرمان رانده اند.سرزمین بلوچستان امروزی که ناحیه جنوبی استان را تشکیل می دهد، در قدیمی ترین اسناد تاریخی به اسم مکا مشهور بوده و در نوشته های هرودت تاریخ نگار یونانی از آن به عنوان گدروزیا یاد شده است.به دنبال سقوط هخامنشیان توسط اسکندر مقدونی ( 230 پ- م ) وی مسیر بازگشت خود از هند را گدروزیا انتخاب کرده است. پس از ساسانیان توسط اعراب مسلمان، در زمان خلیفه دوم، اکثر مردم این سرزمین بلافاصله به اسلام گرویدند.

برای مشاهده تصاویر زیبا از دیار سیستان ومطالب جالب حتما روی ادامه مطلب کلیک کنید.         

ادامه مطلب |  

چهارشنبه سوری:

 شب آخر چهارشنبه سال ، بیرون از خانه آتش می افروزندو با پریدن از روی آن بیماری ها و نگرانیهای سال کهنه را به آتش می سپارند تا سال نو را باآسودگی و شادی آغاز کنند . کوزه شکستن، اسفند دودکردن ،‌فال گرفتن و ... از باورهای و شیوه هایی است که هنوز فراموش نشده است .

 پنجشنبه آخر سال :

 یکی از آیین های کهن پیش از نوروز، یادکردن مردگان است که به گورستان می روند و خوراک به ویژه روغن جوشی یا چلبک و خرما می برند و به دیگران می دهند.

 پوشاک نوروزی :

 از یک یا دو ماه مانده به نوروز، مردم به خرید پارچه و دوختن پوشاک عید می پردازند مردم سیستان چنان به پوشاک نو اهمیت می دهند، که گویی تا آماده نشود ، نوروز نمی رسد. همه می خواهند که نوروز جامه هاشان نوباشد و سال نو را با دل شاد و رخت نو آغاز کنند.

 خانه تکانی:

 از اوایل اسفند ماه زن و مرد به خانه تکانی می پردازند در روستاها ، گاه دیوار اتاق ها و خانه ها را گل می کشند و در شهرها سفید نموده و یا رنگ آمیزی مینمایند. فرش ها ، گلیم ها و پرده ها را می شویند و خانه را گردگیری و پاکیزه می کنند.

 خوراک و شیرینی ها :

 مردم سیستان سه گونه شیرینی و خوراک ویژه نوروز دارند که با دقت و ظرافت پخته می شوند:

کلوچه زابلی : آردآمیخته با روغن و شیر را خمیر ولای آن خرما می گذارندو در تنور می پزند.

بورک :‌از گونه سبزی خودرو در گندم زارها به نام بجندک تهیه می شود که با سیر و پیاز داغ آمیخته و درخمیر کلوچه جای می دهند ودر تنور  می پزند.

تجگی: همان سمنو است ، که در قلیف / دیگ پخته می شود.

ادامه مطلب |  

تمدن ما  قديمي ترين انيميشن ساخته شده توسط انسان

شهر سوخته

در ۵۶ كیلومتری زابل در استان سیستان و بلوچستان و در حاشیه جاده زابل‌- زاهدان واقع شده است. این شهر در ۳۲۰۰ سال قبل از میلاد پایه‌گذاری شده است. «كلنل بیت» یكی از ماموران نظامی بریتانیا از نخستین كسانی است كه در دوره قاجار و پس از بازدید از سیستان به این محوطه اشاره كرده و نخستین كسی است كه در خاطراتش این محوطه را شهر سوخته نامیده و آثار باقیمانده از آتش‌سوزی را دیده است. شهر سوخته دارای نظام مرتب و منظم آبرسانی و تخلیه فاضلاب بوده است. اولین جراحی به روی مغز در این شهر و روی سر یك دختر بچه انجام شده است. بر مبنای یافته‌های باستان‌شناسان شهر سوخته ۱۵۱ هكتار وسعت دارد. برای نخستین بار در شهر سوخته یك چشم مصنوعی متعلق به ۴۸۰۰ سال پیش كشف شد. این چشم مصنوعی متعلق به زنی ۲۵ تا ۳۰ ساله بوده كه در یكی از گور‌های شهر سوخته مدفون شده بوده است.

كشف اولین خط‌كش جهان با قدمت بیش از ۵ هزار سال
این خط‌كش به طول ۱۰ سانتیمتر با دقت نیم‌میلیمتری و از جنس چوب آبنوس است. كشف خط‌كش در شهر سوخته زابل نشانگر این است كه ساكنان این شهر باستانی دارای پیشرفت‌های زیادی در زمینه علم ریاضیات بوده‌اند.

قدیمی‌ترین تخته‌نرد جهان
از گور باستانی موسوم به شماره ۷۶۱ كهن‌ترین تخته نرد جهان به همراه ۶۰ مهره آن در شهر سوخته پیدا شد. این تخته نرد بسیار قدیمی‌تر از تخته نردی است كه در گورستان سلطنتی «اور» در بین‌النهرین پیدا شده بود.

مخترع انیمیشن در جهان ما بوده‌ایم نه چینی‌ها

باستان‌شناسان هنگام كاوش در گوری پنج هزار ساله جامی را پیدا كردند كه نقش یك بز همراه با یك درخت روی آن دیده می‌شود. آنها پس از بررسی این شیء دریافتند نقش موجود بر آن برخلاف دیگر آثار به دست آمده از محوطه‌های تاریخی شهر سوخته، تكراری هدفمند دارد، به‌گونه‌ای كه حركت بز به سوی درخت را نشان می‌دهد. هنرمندی كه جام سفالین را بوم نقاشی خود قرار داده، توانسته‌ است در پنج حركت، بزی را طراحی كند كه به‌سمت درخت حركت و از برگ آن تغذیه می‌كند.  به گفته این باستان‌شناس، بز ازجمله حیواناتی است كه در رسیدن به ارتفاعات تبحر داشته و می‌تواند با یك حركت جهشی به‌سمت بالا حركت كند. هنرمند نقاش شهر سوخته‌، با دقت و زبردستی موفق به تصویركردن جهش این بز شده است.  از دیگر اشیای مهم از میان هزاران شیء یافت شده می‌توان از سفال با امضای سفال‌گر روی آن، چكش، سوزن، شهرك‌های مسكونی و ساختمان‌های همگانی همچون آپارتمان، بذر خربزه، حبوبات، ماهی خشك كرده، برنج، زیره، كوره‌های سفالگری، كوره‌های ذوب فلزات، دكمه، تبر، بندكفش، قلاب، شانه سر، طناب، سبد، گل مو، قاب‌های چوبی، كفش، كمربند و... نام برد.

برای آشنایی با آثار باستانی منطقه سیستان  مقاله ای تحت عنوان نگاهی به راهنمای مختصر آثار باستانی سیستان اثر دکتر منصور صفت گل را پیشنهاد می نمایم.

این مقاله از طریق لینک زیر قابل دریافت می باشد.

 

استان سیستان و بلوچستان در جنوب خاوری ایران واقع است. این استان با حدود ۱۸۱۷۸۵ کیلومتر مربع وسعت، پهناورترین استان ایران می‌باشد و بیش از ۱۱ درصد وسعت این کشور را دربرمی‌گیرد.

   ۱۱۰۰  کیلومتر مرز با کشورهای پاکستان و افغانستان و ۳۰۰ کیلومتر مرز آبی با دریای عمان دارد و به دلیل قرار گرفتن در موقعیت راهبردی و ترانزیتی از اهمیت فراوانی برخوردار است به ویژه بندر چابهار که تنها بندر اقیانوسی ایران و آسانترین و بهترین راه دسترسی کشورهای آسیای میانه به آبهای آزاد است.

سیستان امروزی که قسمت شمالی استان را در برمی گیرد، در کتاب اوستا، یازدهمین سرزمینی است که " اهورامزدا " آفریده. همچنین زادگاه رستم دستان قهرمان حماسی شاهنامه فردوسی می باشد.

گزارشی از سیستان بهشت باستان شناسان + عکس  www.taknaz.ir

" نیمروز " نام دیگر سیستان است. همچنین بنای بیشتر شهرهای سیستان را به پهلوانان اسطوره ای ایران چون زال، سام و رستم نسبت داده اند.

این استان دارای جاذبه های گردشگری فراوانی است که متاسفانه تا امروز بسیاری از نواحی آن برای ایران گردان ناشناخته مانده است.

ادامه مطلب |  

دوستان گرامی :

موسیقی اصیل سیستانی پایه های وزین وسابقه ای دیرینه دارد زیرا برخاسته ازتمدن کهن واندیشه های زیبای مردمان این سرزمین است..برای استفاده شما عزیزان تعدادی ازآهنگ ها را دراختیارتان قرار داده ایم درصورت تمایل دانلود نمایید.

ادامه مطلب |  


سرزمین اساطیری سیستان و بلوچستان از دو ناحیه شمال و جنوب تشکیل شده است. سیستان امروزی که قسمت شمالی استان را در برمی گیرد، در کتاب اوستا، یازدهمین سرزمینی است که " اهورامزدا " آفریده. همچنین زادگاه رستم دستان قهرمان حماسی شاهنامه فردوسی می باشد.
تاریخ نگاران سیستان را به گرشاسب، یکی از نوادگان کیومرث نسبت داده اند. نام سیستان از نام اقوام آریایی " سکا " اخذ شده است. " سکاها " در حدود سال 128 قبل از میلاد، سیستان را به تصرف خود در آورده و در پهنه آن استقرار یافته اند.

" نیمروز " نام دیگر سیستان است. همچنین بنای بیشتر شهرهای سیستان را به پهلوانان اسطوره ای ایران چون زال، سام و رستم نسبت داده اند. زمانی سیستان جزو متعلقات دولت ساسانی به شمار می آمد که به دست اردشیر بابکان فتح شد و در سال 23 هجری قمری، مسلمانان عرب این سرزمین را فتح کردند.اولین فرمانروای معروف ایرانی این سرزمین بعد از اسلام، " یعقوب لیث " صفاری بود. بعد از صفاریان، سامانیان، غزنویان و سلجوقیان نیز هریک، مدتی در این سرزمین فرمان رانده اند.سرزمین بلوچستان امروزی که ناحیه جنوبی استان را تشکیل می دهد، در قدیمی ترین اسناد تاریخی به اسم " مکا " مشهور بوده و در نوشته های هرودت تاریخ نگار یونانی از آن به عنوان " گدروزیا " یاد شده است.به دنبال سقوط هخامنشیان توسط اسکندر مقدونی ( 230 پ- م ) وی مسیر بازگشت خود از هند را " گدروزیا " انتخاب کرده است. پس از ساسانیان توسط اعراب مسلمان، در زمان خلیفه دوم، اکثر مردم این سرزمین بلافاصله به اسلام گرویدند.


با استفاده از لینک زیر شما می توانید لیست کتبی که در مورد سیستان به رشته تحریر درآمده است را دریافت نمایید.

 

 اولين پزشكان ايران باستان روحانيان بودند كه به نام مغان مشهورند. مغان در بخش غربي ايران قديم يعني سرزمين ماد زندگي مي‌كردند (شايد اسم دشت مغان را در اردبيل شنيده باشيد). درمان بيماري‌هاي روحي و جسمي مردم كار آنها بود؛ هم پزشك بودند، هم روان‌پزشك.

با ذكر و دعا و سرود،‌ روان‌پزشكي مي‌كردند و با دارو و چاقو، پزشكي.
 پزشكي در ايران قديم به 3 شاخه يا تخصص اصلي تقسيم مي‌شد: دارو پزشکی (گیاه پزشکی)، جراحی (کارد پزشکی) و روان‌پزشکی.

 مادها در قديم همسايه شرقي اروپايي‌ها بودند. اولين گیاهان دارویی از سرزمين ماد به غرب رفت و كلمه ماد (Media) بعدها ريشه وا‍ژه «Medicine» در زبان‌هاي لاتين شد.

 پزشكي ايرانيان چند تخصص فرعي هم داشت؛ چشم‌پزشکی (کحالی)، شکسته‌بندی (جباری/ ارتوپدی)، زایمان، حجامت (رگ‌زنی)، دام‌پزشکی، پزشکی قانونی (پزشکی دادیگ: داد به معنی قانون) و بیهوشی (هوش‌بری).

 رستم چون نوزادی بزرگ و سنگین بود  با زايمان طبيعي  به دنيا نمي‌آمد و به كمك جراحي با بریدن شکم مادرش رودابه متولد شد. اروپايی‌ها همین داستان را برای سزار پادشاه روم مي‌گويند و به همين خاطر اين نوع عمل به سزارين مشهور است.


برای نخستین بار در شهر سوخته یک چشم مصنوعی پیدا شد . مطالعات اولیه نشان داده اند که چشم چپ زن تنومند مدفون در قبر شماره 6705 مصنوعی بوده است . همین مطالعات نشان می دهند که زیر طاق ابروی زن مذکو آثار آبسه دیده می شود. به علت طول زمان زیادی که بخش زیرین این چشم مصنوعی با پلک چشم در تماس بوده است آثار ارگانیکی پلک چشم نیز در روی آن مشهود است . جنس و ماده ای که چشم مذکور با آن ساخته شده است هنوز به دقت روشن نشده و تشخیص آن به آزمایشهای بعدی موکول شده است اما به نظر می رسد که چشم مزبور از جنس قیر طبیعی که با نوعی چربی جانوری مخلوط شده است ساخته شده است . در روی این چشم مصنوعی ریز ترین مویرگهای داخل کره چشم توسط مفتول های طلایی به قطر کمتر از نیم میلی متر طراحی شده اند مردمک چشم در وسط طراحی شده و جز از آن تعدادی خطوط موازی که تقیربا یک لوزی را تشکیل می دهدند در پیرامون مردمک دیده می شود از دو سوراخ جانبی واقع در دو سوی این چشم مصنوعی جهت نگهداری و اتصال آن به حدقه چشم استفاده می شده است . بررسی های انسان شناسانه نشان داده که به احتمال بسیار زیاد زن مزبور دارای سنی بین 25 تا 30 سال بوده و دو رگه (سیاه و سفید) بوده است . اشیاء پیدا شده در این قبر دو قسمتی عبارت بوده اند از ظرفهای سفالی ، مهرهای تزیینی ، یک کیسه جرمی و یک آینه مفرقی . قدمت این قبر و چشم مصنوعی به حدود 2800 سال بیش از میلاد و 4800 سال پیش از این می رسد . مطالعه جهت دستیابی به اطلاعات بیشتر در این مورد چشم و اسکلت ادامه دارد.

پزشكان شهر سوخته نه تنها از علومی چون شكسته بندی آگاه بوده اند ،بلكه می توانسته اند به اجرای عمل جراحی مغز  و چشم دست بزنند.

پزشکی در شهر سوخته

دانش پزشكی هم در شهر سوخته در حد شگفت انگیزی پیشرفت کرده بود تا آن حد كه پزشكان این شهر نه تنها از علومی چون شكسته بندی آگاه بوده اند ،بلكه می توانسته اند به اجرای عمل جراحی مغز دست بزنند. اسکلتی از یک دختر در گورستان این شهر به دست آمده است که جای شکستن و ترمیم مجدد استخوان جمجمه کاملا روی آن مشخص است. همچنین بقایای جمجمه ای دیگر با چشم مصنوعی از گورستان این شهر به دست آمده که نشان می دهد پزشکان این شهر به کار جراحی چشم هم وارد بوده اند.


اگر به آن بریدگی مثلث‌شکل نگاه کنید، آثار اولین جراحی مغز در تاریخ را می‌بینید.  این جمجمه متعلق به دختر 13 ساله‌ای است که 4800سال پیش در شهر سوخته در سیستان زندگی می‌کرده.

بیماری او باعث زیاد شدن فشار بر مغز می‌شده که برای درمان،  جمجمه را سوراخ کرده‌اند. ترمیم استخوان‌ها نشان می‌دهد که دختر بعد از جراحی زنده مانده و عمل موفقیت‌آمیز بوده.


در كاوش‌هاي شهر سوخته در سيستان جمجمه‌اي كشف شد كه نشان مي‌داد پزشكان آنجا در 5000 سال پيش عمل جراحي مي‌كرده‌اند.  

آن‌طور كه در شاهنامه آمده رستم - پهلوان باستاني ايران-  كه اهل همان منطقه بوده با روشي پيشرفته به دنيا آمده كه امروزه در جهان به سزارين مشهور است.

 

هزاران سال بعد در دوران اسلامي هم  ايرانيان به دنبال كشف راه‌هاي تازه‌تري در جهان درمان و پزشكي بودند؛ چنان‌ كه در قرون وسطي كتاب‌هاي رازي و ابن‌سينا دست به دست در سراسر دنيا چرخيد و ابن‌سينا «Avecina» پدر پزشكي جهان  نام گرفت. روايت اين 2 صفحه تنها گوشه‌اي است از آن همه دانش.

 
چاه نیمه های سیستان یا همان گودال های طبیعی آب یكی از عامل های مهم ماندگاری جمعیت سیستان به شمار می رود كه طی سالهای اخیر اهمیت آن دو چندان شده است.  

چاه نیمه ها كه سه گودال طبیعی آب را شامل می شود در 35 كیلومتری زابل ودر مجاورت شهرستان زهك قرار گرفته است.

قطع جریان آب هیرمند به مرز ایران و در نهایت خشكسالی 10 ساله اخیر سبب بروز مشكلات عدیده ای برای ساكنان دشت سیستان و به تبع آن شهرستانهای همجوار شده است.

سیستان كه شمالی ترین نقطه استان سیستان و بلوچستان به شمار می رود نگینی بر آمده از آبرفت های رود خانه هیرمند است كه دریاچه هامون - بزرگترین دریاچه آب شیرین جهان و تالاب بین المللی را در خود جای داده است.

هر چند كه مردم مناطق مختلف كشور تاكنون اخباری متفاوت از توفانهای سهمناك شن و مشكلات پس از آن در سیستان گزارش می شود اما این منطقه به ویژه برای محققان و جغرافی دانان جهان به منزله یك آزمایشگاه بزرگ طبیعی است.

سیستان با 16 هزار و 947 كیلومتر مربع وسعت با آب و هوای گرم و خشك بیش از 500 هزار نفر جمعیت را در خود جای داده است.

البته در سالهای اخیر قطع جریان آب هیرمند به مرز ایران،‌ كمبود نزولات آسمانی،‌خشك شدن دریاچه هامون، خشكسالی و استمرار آن سبب كاهش مهاجرت پرندگان به این دریاچه شده است.

اكنون با ورود مقطعی آب هیرمند به مرز ایران كشاورزی سیستان در حال بازیابی است ولی خشكسالی همچنان بخشهایی از این حوزه جغرافیایی را رنج می دهد.

قطع جریان آب هیرمند به مرز ایران و به تبع آن خشكیدن دریاچه چهار هزار كیلومتر مربعی هامون در سالهای گذشته باعث بروز توفانهای سهمناك كه گاه شعاع دید را به صفر می رساند در سیستان شده است.

دریاچه وسیع هامون بخشی از آن در مناطقي از استان نیمروز افغانستان واقع شده است كه به علت خشكیدن به منشاء اصلی حركت شنهای روان در سیستان تبدیل شده است.

وجود تالاب هامون و اماكن تولید علوفه نی در سطح 150 هزار هكتار از این دریاچه با تولید متوسط حداقل شش تن در هكتار علوفه خشك در زمانهای ترسالی از جلمه سرمایه های مهم منطقه محسوب می شود.

سالانه 300 هزار نوع پرنده شامل مرغابی، ‌پلیكان، ‌تلامینگو از مناطق شمالی سیبری،‌ سیستان و دریاچه هامون را با توجه به شرایط اقلیمی مناسب برای زاد و ولد انتخاب و به این سامان مهاجرت می كنند كه به جرات می توان گفت اكنون در این رابطه وضعیت خیلی اسفناك از آنچه كه به نظر می رسد است.

بیش از 100 گونه جانوری از جمله گراز، ‌گربه وحشی، و روباه نیز حواشی این دریاچه زیست می كنند مردم سیستان از بادهای موسمی 120 روزه در زمان ترسالی به عنوان یك نعمت یاد می كنند كه هیچ گاه از یادها بیرون نمی رود اما با وجود خشكسالی و وجود ذرات گرد و غبار درهوا سبب شیوع بیماریهای سل،‌ آسم، ‌ناراحتی های پوستی،‌ چشمی و عصبی در این منطقه شده است.

در پایان باید گفت هر چند یادهای 120 روزه سیستان از لحاظ زیست محیطی و بهداشتی مشكلاتی را برای ساكنان این منطقه به همراه دارد اما به لحاظ شدت گرمای ناشی از تابش مستقیم نورخورشید براین سرزمین نعمتی بزرگ برای ادامه حیاط مردم و سایر جانداران منطقه محسوب می شود.

ازآب ذخیره شده درمخازن چاه نیمه علاوه بر تامین آب شرب دوشهرستان زابل وزهک وحدود 850 روستای منطقه بخش زیادی ازاین آب برای تامین آب شرب ساکنان مرکزاستان ازطریق خط لوله به طول تقریبی 200 کیلومتر انتقال می یابد...

چاه نیمه  باجاذبه های زیبای آن بخصوص درتعطیلات نوروزی پذیرای خیل زیادی از مردم منطقه ومسافران نوروزی خواهدبود...  جای شما خالی...






 
همه ی ایرانی ها سوغاتی های خاص خودشون رو دارن و همه به نوعی با اونها آشنا هستیم.مثلا گز اصفهان،زیره و کلمپه ی کرمان،سوهان ...

همین کلمپه که به نوعی شبیه کلوچه ی خودمونه داره با بسته بندی آنچنانی به شهرهای مختلف فرستاده میشه! و الان مانند کیک ها،کلوچه ها،بیسکویت ها،... در فروشگاه های شهرستان ها یافت میشه!

گرچه کلوچه های فعلی ما نه مزه ای دارند و نه به لحاظ اندازه و کیفیت و نوع پخت(تنوری) قابل مقایسه با کلوچه های قدیمی هستند اما خوب! همین هم از هیچی بهتره!
چرا ما جایی رو نداشته باشیم که این کلوچه ها رو با کیفیت خوب و بسته بندی شایسته آماده کنه و به جاهای دیگه بفرستیم!؟!؟!؟


گرچه هر چیزی که شما به عنوان پیشکش برای دوستان و اقوام تون در جاهای دیگه ببرید به نوعی سوغاتی به حساب میاد و فقط نباید به کلوچه بسنده کرد..
من خودم چند بار این ها رو سوغات بردم: کلوچه! آچار زابلی! نان محلی تنوری! بُرک(borak)!!
.کشک زرد زابل یکی از غذاهای بسیار لذیذ ومقوی سیستانی میباشد.غذایی کاملا سنتی واختصاصی سیستانیان؛غذای کشک زرد تقریبا مانند غذاهای آماده میباشد چراکه زحمات اصلی آن را قبلا خانم های کدبانوی سیستانی کشیده اند.
کشک زردسیستانی که سرشارار مواد مغذی ومورد نیاز بدن میباشد اثر شگرفی برحافظه دارد.شاید یکی از دلایل مهم دلاوری مردمان این سرزمین وهوشمندی آنان مصرف این غذای سنتی می باشد.



مصرف این غذا درفصول تقریبا سردسال واغلب به صورت صبحانه لذت خاصی دارد

== مواد لازم برای تهیه کشک زرد((خود پودر کشک زرد که درتهیه غذا ی کشک زرد استفاده میشود)):
گندم - سير - دوغ - ادويه مخصوص كشك زرد

.:: ادويه جات مخصوص كشك زرد سیستان ::.((برای تهیه خودپودر کشک زرد))
تخم گشنيز - تخم شويد ( شوتك ) - فلفل - زيره - رازيانه ( باديو ) - زردچوبه


گندمها را تميز كرده و بلغور ( غلور ghlor) ميكنيم - سيرها را از پوست جدا كرده چرخ ميكنيم -
سير و ادويه و دوغ را با هم مخلوط كرده سپس بلغور را به آن اضافه ميكنيم و خوب هم ميزنيم تا خميري بدست آيد - روي خمير را با پارچه اي تميز پوشانده و در مكاني ( تمیز وبهداشتی) قرار ميدهيم - خمير را دو روز بعد دوباره با كمي دوغ ورز ميدهيم - و دوباره روي آنرا ميپوشانيم -
( توضيح : خمير بدست آمده در روز اول به مدت يك هفته بايد بماند )

پس از طي اين دوره خمير را روي پارچه اي تميز پهن ميكنيم و قبل از اينكه كامل خشك شود آنرا با ورز دادن پودر مكنيم .

و تا خشك شدن كامل آن صبر ميكنيم ..

i
طرزتهیه غذای کشک زردسیستان

ابتدا دیگ (قابلمه)راروی اجاق گذاشته ومقداری روغن می ریزیم وپس از گرم وداغ شدن روغن به آرامی کشک زرد را به آن می افزاییم ومرتب هم می زنیم که گلوله گلوله نشود .پس ازچند دقیقه کوتاه مقداری ابگرم به ان می افزاییم وپس از مدت کوتاه چند دقیقه که البته حرارت زیادنیست کشک شما آماده نوش جان کردن است.

[تصویر:  b.jpg]



[تصویر:  d.jpg]




سیستان خانه ی مردان جهان است وبه اوست
شرف خانه مردان جهان تامحشر(فرخی)
 


مؤلف تاریخ سیستان تحت عنوان «نسبت بخت النصر» می نویسد: «بخت النصر نبیرۀ رستم دستان از سوی دختر، خواهر زادۀ فرامرز، و او را نام بخت نسری بن گیو... بن نوذر بن منوچهر الملک بن اسفندیار نبیرۀ ابن یامین بود از سوی مادر.
چون بی اسرائیل یحیی را و زکریا (ع) را بکشت، بخت النصر را آن جا فرستاد تا خون ایشان باز آورد، و ایزد تعالی بخت النصر را و مردان سیستان را به مردی اندر کلام خویش یاد کرد و گفت جل قوله تعالی: «عباد لنا اولی باس شدید»
چون این آیت بیامد سادات و بزرگان عرب از مهاجر و انصار عجب کردند چگونه مردان بودند تا ایزد تعالی ایشان را بستود، پیغامبر (صلعم) گفت: «ان امتی ستغلب علیها» فخر کرد به سیستان و به روزگار اسلام ایشان، و بزرگترین فخری سیستان را کلام خدای است و قول رسول الله علیه السلام و سلم.»
این سخن مؤلف تاریخ سیستان اشاره به فرمودۀ خداوند در آیۀ شریفۀ 5 از سورۀ اسراء است که می فرماید: «و قضینا الی بنی اسرائیل فی الکتاب لتفسدن فی الارض مرتین و لتعلن علوا کبیرا، فاذا جاء وعد اولیها بعثنا علیکم عباد لنا اولی باس شدید. فجا سوا خلال الدیار و کان وعداً مفعولاً.»
(یعنی: ما فرمان راندیم به بنی اسرائیل در کتاب (تورات) که دو یار در زمین دست به فساد می زنید و کارتان سخت بالا می گیرد. وقتی بار اول آن فساد به انجام رسید، بندگانی از خود که سخت نیرومند می باشند بر شما مسلط می گردانیم، تا خانه به خانه شما را جستجو کنند و به قتل رسانند، و این وعده ای الهی است که تحقق می یابد.)
چنان که در تواریخ آمده است هنگامی که بنی اسرائیل طغیان کردند و فساد آنها از حد گذشت، بخت النصر با نیروهایش به فلسطین لشکر کشید و بر آنها مسلط گردید هیکل سلیمان را ویران کردند و شهر را تخریب نمودند و بسیاری از بنی اسرائیل را به قتل رسانیده، هفتاد هزار نفر آنها را به سرزمین بابل کوچ دادند، و ساکن گردانیدند.
به قول صاحب تاریخ سیستان بخت النصر و نیروهایش مردم سیستان بودند و این افتخار برای آنها می ماند که خداوند آنها را «بندگان با صلابت خود» دانسته، و رسول خدا هم وعده داده که امت من بر سرزمین بنی اسرائیل تسلط پیدا خواهند کرد، و این دومین فخر برای مردم سیستان است.

 

نگر بر ساحــل غمــبار هامـــــون --- ببین خاکـــــستر نـــیزار هامــــون
نشسته سیستانی با دلی تنگ --- بود چشمش به صحراهای بی رنگ
کران تا بیکران فریاد بــــــاد است --- و آبادی تــهی از قلب شـــاد است

عکس هایی از فرهنگ غنی سیستان

بستن شال سر (لنگته longote)

رقص سیستانی با لباس اصیل سیستانی



            تصاویری ازطرزتهیه شیرینی سنتی زابل ( کلوچه خرمایی )









                         این هم کلوچه  آماده پخت ....